Avrupa Birliği Komisyonunun Nesiller Arası Adalet, Gençlik, Kültür ve Spordan Sorumlu Üyesi Glenn Micallef, konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede, aşırı ekran süresi ile sosyal medya kullanımının giderek büyüyen bir endişe kaynağı haline geldiğini vurguladı. Bu dijital alışkanlıkların, kıta genelinde yaşanan gençlerin ruh sağlığı krizinin ardındaki başlıca nedenlerden biri olduğunu belirten Micallef, platformların sorumluluklarına odaklandı. Yalnızca yetişkinlere yönelik içerikler barındıran platformların, çocukların yaşlarına uygun olmayan alanlara erişimine olanak tanıdığı durumlarda doğrudan sorumlu tutulması gerektiğinin altını çizdi.

Dijital dünyanın güvenli hale getirilmesi adına yürütülen hukuki süreçler de oturumun önemli maddeleri arasındaydı. Avrupa Komisyonunun, çocukların yaşlarına uygun olmayan içeriklere erişmesine izin verdiği gerekçesiyle cinsel içerikli 4 internet sitesi hakkında soruşturma yürüttüğünü aktaran Micallef, bu sitelerle ilgili ön bulguların mevcut olduğunu işaret etti. Söz konusu platformların kendilerini savunma fırsatı ve hakkı olduğunu ifade eden Komisyon Üyesi, iddiaların ve Komisyon görüşlerinin nihayetinde doğrulanması halinde, AB kurallarıyla uyumsuzluk kararı verebileceklerini dile getirdi. Micallef, tüm üye ülkelere Komisyonun dijital yaş doğrulama uygulamasını kullanmaları yönünde çağrıda bulunurken, 2026’nın son çeyreğinde duyurulması planlanan Dijital Açıklık Yasası’nın çocukların çevrim içi ortamda korunmasını daha da güçlendireceğini müjdeledi.

Siyasi Gruplardan “Salgın” ve “Tehlike” Vurgusu

Avrupa Parlamentosunun önde gelen siyasi figürleri de yükselen bu krize karşı sert uyarılarda bulundu. Parlamentodaki en büyük ikinci grup olan Sosyalistler ve Demokratların Başkan Yardımcısı Alex Agius Saliba, sosyal medyanın aşırı kullanımının çocukların gelişimi üzerinde son derece kötü etkiler bıraktığını belirtti. Mevcut durumu bir salgın olarak nitelendiren Saliba, dijital platformların yarattığı bu tahribata karşı vakit kaybetmeden acil eylem planlarının devreye sokulması gerektiğini savundu.

Avrupa’yı Yenile Grubu Başkanı Valerie Hayer ise çocukların sosyal medya kullanımı nedeniyle çok büyük bir tehlike altında olduğunu kaydetti. Dijital platformlara yönelik düzenlemelere özgürlük argümanıyla karşı çıkan çevreleri eleştiren Hayer, bu duruma sert tepki gösterdi. Konuşmasında sahte özgürlük anlayışına meydan okuyan Hayer, algoritmanın, pedofillerin ve zorbaların özgürlüğünün kabul edilemeyeceğini ifade etti. Hayer, asıl özgürlüğün, bir çocuğun her türlü dijital risk ve tehdide maruz kalmadan, tamamen bağımsız bir biçimde büyümesi olduğunu vurgulayarak oturumun en dikkat çekici mesajlarından birini verdi.

Oturum esnasında söz alan İspanyol Avrupa Parlamentosu milletvekili Irene Montero, yaptığı konuşmayla dikkatleri üzerine çekti. Podemos üyesi olan Montero, AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas’ı doğrudan hedef alarak Avrupa’nın bölgedeki gelişmelere yönelik sergilediği tutumu sert sözlerle eleştirdi. Kallas’ın, ABD-İran anlaşmasının ardından gerilimin düşmesi adına bazı olumlu işaretler bulunduğunu ifade eden yaklaşımına karşılık veren Montero, bu bakış açısının sahadaki gerçek tabloyu yansıtmadığını savundu.

Avrupa’nın Orta Doğu Politikasındaki Rolü Masada

İspanyol milletvekili Montero, Avrupa Birliği’nin dış politika adımlarını eleştirirken, birliğin Gazze, İran ve Lübnan konularında etkisiz kaldığını öne sürdü. AB’nin Gazze’de yaşanan yıkımı durduramadığını, İran’a yönelik saldırılar karşısında etkili bir duruş sergileyemediğini ve Lübnan’daki gelişmeler konusunda da sonuç alıcı bir politika üretemediğini iddia etti.

Konuşmasında doğrudan Yüksek Temsilci Kallas’a seslenen Montero, Avrupa’nın bir soykırımı engellemiş, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırganlığını durdurmuş ya da İsrail ile ilişkilerini kesmiş gibi davranamayacağını dile getirdi. “Avrupa neyi kutluyor?” sorusunu yönelten vekil, “Bunların hiçbirini kutlayamayız” diyerek Avrupa Birliği’nin bölgede belirleyici bir siyasi aktör olamadığını, aksine Washington ve Tel Aviv’in politikaları karşısında sessiz ve etkisiz kaldığını savundu.

ABD-İran Anlaşmasının Yansımaları ve Trump’a Yönelik Sözler

Avrupa Parlamentosu’ndaki oturumun merkezinde yer alan ABD ile İran arasındaki anlaşma, bölge genelinde kritik başlıkları barındırıyor. Söz konusu anlaşmanın, savaşın sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı’nın yeniden ulaşıma açılması ve İran’ın nükleer programına ilişkin yeni müzakerelerin başlatılması gibi hayati maddeleri içerdiği belirtiliyor. Parlamentodaki tartışmalarda, bu yeni gelişmenin Orta Doğu’da barış ve istikrar açısından ne anlama geldiği ve Avrupa Birliği’nin bu süreçte nasıl konumlanması gerektiği üzerine farklı görüşler sunuldu.

Toplantının en çok konuşulan ve yankı uyandıran anı ise Irene Montero’nun konuşmasının kapanış bölümünde yaşandı. Geçtiğimiz günlerde 80 yaşına basan ABD Başkanı Donald Trump’a yönelik ifadeler kullanan Montero, Trump’ın geçtiğimiz pazar günü kutlanan doğum gününe atıfta bulundu. Marilyn Monroe’nun John F. Kennedy için seslendirdiği ünlü performansın üslubunu hatırlatan bir tarzda konuşan İspanyol milletvekili, kürsüden İngilizce olarak “Happy Birthday, Mr. Genocide” yani “Doğum günün kutlu olsun, Bay Soykırım” sözleriyle hitap etti. Bu ifadeler hem parlamentoda hem de sosyal medya platformlarında geniş yankı buldu.

Hükümet, sigara, nargile başta olmak üzere tütün ürünleriyle ilgili yasakları Avrupa Birliği hedefleriyle uyumlu olarak yeni bir faza taşımaya hazırlanıyor. AK Parti grubunun Sağlık Bakanlığıyla koordineli hazırladığı yasa teklifi taslağına göre, açık ya da kapalı alan ayrımı yapılmaksızın sigara içilmesine sadece belirlenmiş alanlarda izin verilecek. Açık ya da kapalı alan olmasına bakılmaksızın ibadethane, okul öncesi eğitim kurumları, ilk ve orta öğrenim kurumları, yükseköğretim kurumları, sağlık kurum ve kuruluşları gibi alanlarda, çocuk parkları, spor alanları, plajlar gibi açık alanlarda sigara içilmeyecek. Kamuya açık olmayan açık alanlarda da sigara kullanımı sınırlanacak.

ÇOCUĞA SATANA HAPİS

Teklife göre ‘tütün ürünü’ yeniden tanımlanıyor. Yalnızca tütün içeren geleneksel ürünler değil, ‘organik ya da sentetik nikotin içeren ürünler ve tütün veya nikotin içermese dahi tütün mamulünü taklit eder tarzda kullanılan elektronik iletim sistemleri dahil her türlü nargile, sigara, elektronik sigara (sıvı ve kimyasal içerenler de dahil), ısıtılmış tütün gibi ürünlerin tamamı’ türün ürünü kabul edilecek. Nakit parayla tütün ürünü satılamayacak. Tütün ürünlerinin tamamı elektronik sistemle kayda alınacak. Tütün ürünü tüketim alanlarına 18 yaşını doldurmamış kişiler giremeyecek. Çocuklara tütün ürünü satanlar 6 aydan 1 yıla kadar hapis cezasıyla yargılanacak.

TÜTÜN DENETİM EKİPLERİ KURULACAK

Hastaneler ile üniversitelerde sigara içilmeyecek. Hastane ve üniversite binası yerleşke içinde binalara en az 20 metre mesafede sigara içme alanı oluşturulacak. Yasak kapsamındaki mevcut lokanta, birahane ve işletmelerin yanı sıra, yeme-içme hizmeti verilen işletmelerde sigara içilen bölüm olmayacak. Bu işletmelerde toplam kullanım alanının yüzde 10’unu geçmeyecek oranda, en az iki en fazla 20 metrekare büyüklüğünde, içerisi dışarıdan görünmeyecek şekilde sigara içme bölümü kurulabilecek. Bu alanlara yiyecek-içecek servisi yapılmayacak.

Plajlarda, aralarındaki mesafe 200 metreden az olmayacak biçimde sigara kabini kurulabilecek. Çocuk oyun alanları, oyun parkları ve çocuk bahçeleri gibi temelde çocukların faydalandığı alanlar ile yürüyüş yolları ve açık havada gerçekleştirilen spor ve etkinliklerin seyir alanlarında sigara içilmeyecek.

Sigara yasaklarına ilişkin denetimler artık belediyelerce değil, vali, kaymakam gibi mülki amirlerce yaptırılacak. Yerel mülki amirler tütün denetim ekipleri kuracak.

5 MİLYON LİRAYA KADAR CEZA

1 Ocak 2040’tan sonra tütün ürünlerini ithal eden, üreten, satışa arz eden, nakleden ve satış yapanlara 1 milyon liradan 5 milyon liraya kadar adli para cezası verilecek. Bu tarihten sonra tütün ürünlerini satın alan, bulunduran veya yolcu beraberinde getirenlere ise 50 bin liradan 250 bin liraya kadar idari para cezası kesilecek. Bu cezalar o tarihe kadar güncelleme oranıyla artacak.