Sağlık Bakanlığı, tütün bağımlılığıyla mücadele kapsamında çocuk ve gençleri hedef alan çok kritik bir adımı hayata geçirdi. Ergenlik dönemindeki bireylerin tütün ürünlerine yönelmesini engellemek ve bağımlılık süreçlerine profesyonel destek sunmak amacıyla 12-18 yaş grubuna yönelik “Adolesan Sigara Bırakma Poliklinikleri” resmen hizmete açıldı.
Ergenlik dönemi, doğası gereği merak, akran çevresinin etkisi ve dijital platformlar ile sosyal medyadaki dolaylı tütün tanıtımları nedeniyle bağımlılık riskine en açık süreçlerden biri olarak kabul ediliyor. Gençlerin yanlış risk algısı ve yeni nesil nikotin ürünlerine kolayca erişebilmesi, bu dönemi bağımlılıkla mücadelede en kritik aşama haline getiriyor.
Erken Yaşta Nikotin Kullanımı Beyin Gelişimini Tehdit Ediyor
Uzmanlar, gelişim çağındaki çocuk ve ergenlerde nikotin kullanımının beyin gelişimini doğrudan ve olumsuz yönde etkilediğine dikkat çekiyor. Genç yaşta maruz kalınan nikotin; dikkat, öğrenme yetisi, hafıza gücü ve dürtü kontrolü üzerinde kalıcı hasarlar bırakabiliyor. Bunun yanı sıra erken yaşta başlayan tütün kullanımı, ileriki yaşlarda alkol ve diğer bağımlılık yapıcı maddelere yönelme riskini de ciddi oranda artırıyor. Bu doğrultuda, 18 yaş altındaki gençlere yönelik gerçekleştirilen her müdahale, yalnızca tütün kullanımını önlemekle kalmayıp tüm bağımlılık türleriyle mücadele politikalarının da en temel yapı taşını oluşturuyor.
Gençlerde bağımlılık tedavisi yürütülürken yetişkinlerden farklı olarak multidisipliner bir yaklaşım benimsenmesi gerekiyor. Sürecin başarıya ulaşması; aile katılımının sağlanması, motivasyonel görüşme tekniklerinin uygulanması, psikososyal desteklerin sunulması ve yaş grubuna özel takip mekanizmalarının kurulmasıyla mümkün oluyor.
Bilimsel Kanıta Dayalı Tedavi ve Ortak Mücadele Dönemi
Sağlık Bakanlığı tarafından açılan Adolesan Sigara Bırakma Poliklinikleri, gençlerin biyopsikososyal gelişim özelliklerine uygun şekilde tasarlandı. Polikliniklerde, çocuk ve ergenlere bilimsel olarak kanıtlanmış yöntemlerle danışmanlık ve tedavi hizmetleri sunulacak. Tedavi sürecinde ihtiyaç duyulması halinde çocuk ve ergen ruh sağlığı uzmanları, psikologlar, sosyal hizmet uzmanları ve ilgili diğer bilimsel disiplinlerle tam bir koordinasyon sağlanacak.
Bu koordinasyon sayesinde, tütün ürünü kullanımının erken dönemde tamamen sonlandırılması, nikotin bağımlılığının kronik bir hal almasının önlenmesi, tütün kullanımına bağlı sağlık yükünün hafifletilmesi ve nihayetinde sağlıklı nesillerin yetiştirilmesine katkı sunulması hedefleniyor.
7 Merkezde Hizmet Başladı, Hedef Tüm Türkiye
Bakanlık, bu özel polikliniklerde görev yapacak hekimlerin süreci en verimli şekilde yönetebilmesi amacıyla kapsamlı bir rehber de hazırladı. Haziran 2026 itibarıyla kapılarını açan poliklinikler; ilk etapta Ağrı, Ankara, Bursa, Çanakkale, Çorum ve Kütahya olmak üzere 6 ilde, toplam 7 merkezde faaliyet göstermeye başladı. Hizmetin ülke geneline yaygınlaştırılması için çalışmalar aralıksız sürerken, poliklinik sayısının artırılarak en kısa sürede her ilde bu hizmetin sunulması planlanıyor.
Öte yandan, genel tütün mücadelesi kapsamında 9 Temmuz 2026 tarihi itibarıyla Türkiye genelinde hizmet veren toplam sigara bırakma polikliniği sayısının 1600’e ulaştığı bildirildi. Gençlere yönelik bu yeni nesil poliklinik modeli, tütünle mücadelede yeni ve güçlü bir dönemin kapısını aralıyor.
